Flamenco on Fire 2026 Flamenco on Fire 2026
sábado, 27 junio 2026
  • [Soporte, publicidad]
  • [Sobre deflamenco]
  • [Faq]
  • [Tienda/Shop]
Revista DeFlamenco.com
Tablao Flamenco 1911 - Madrid
  • REVISTA
    • Noticias de Flamenco
    • Reseñas
    • Entrevistas
    • Especiales
    • Festival de Jerez
    • Opinión
    • De tablao en tablao
    • Moda flamenca
    • Más flamenco
  • AGENDA
    • Flamenco en Madrid
    • Flamenco en Barcelona
    • Flamenco en Andalucía
      • Flamenco en Sevilla
      • Flamenco en Jerez & Cádiz
      • Flamenco en Málaga
      • Flamenco en Córdoba
      • Flamenco en Jaén
      • Flamenco en Huelva
      • Flamenco en Almería
      • Flamenco en Granada
    • Flamenco en España (resto)
      • Flamenco en Aragón
      • Flamenco en Asturias
      • Flamenco en Baleares
      • Flamenco en Canarias
      • Flamenco en Cantabria
      • Flamenco en Castilla la Mancha
      • Flamenco en Castilla-León
      • Flamenco en Ceuta / Melilla
      • Flamenco en Extremadura
      • Flamenco en Galicia
      • Flamenco en La Rioja (Logroño)
      • Flamenco en Murcia
      • Flamenco en Pamplona
      • Flamenco en el País Vasco
      • Flamenco en Valencia
    • Flamenco en Europa
      • Flamenco en Francia
      • Flamenco en Alemania
      • Flamenco en Países Bajos & Bélgica
      • Flamenco en Italia
      • Flamenco en Reino Unido
      • Flamenco en Portugal
      • Flamenco en Suiza
      • Flamenco en Resto de Europa
    • Flamenco en América
      • Flamenco en Canadá
      • Flamenco en Estados Unidos
      • Flamencos en México / Centro América
      • Flamenco en América del Sur
    • Flamenco en el Mundo
      • Flamenco en África
      • Flamenco en Australia
      • Flamenco en Japón & Asia
    • Flamencos EN GIRANew
  • CURSOS
    • Cursos Flamenco online
    • Calendario Cursos de Flamenco (general)
    • Cursos Flamenco en Sevilla
    • Cursos de Flamenco en Jerez & Cádiz
    • Cursos Flamenco en Madrid
    • Cursos flamenco en Barcelona
    • Cursos Flamenco en Málaga
  • ARTISTAS
    • Cantaores & cantaoras
    • Guitarristas
    • Bailaores & bailaoras
    • Otros/Grupos
    • Compañias
    • Espectáculos
    • Management
  • MEDIA
    • Twitch – Flamenco live
    • Fotografías
    • Videos
  • GUÍA DE FLAMENCO
    • Escuelas y estudios de Flamenco
    • Tablaos flamencos
    • Teatros, Salas de Concierto
    • Peñas de Flamenco
    • Bares Flamencos, restaurantes
    • Moda Flamenca, complementos
    • Tiendas de Flamenco
    • Guitarrerias, luthiers
  • CATÁLOGO
    • Cds de flamenco
    • Libros de flamenco
    • Dvds de flamenco
    • Vinilos de Flamenco
  • Tablaos
    • Noticias
    • Madrid
      • Donde ver buen flamenco
      • Cardamomo
      • Tablao Flamenco 1911
      • Tablao flamenco La Carmela
      • Tablao Las Carboneras
      • Tablao de la Villa
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Café Ziryab
      • Corral de la Moreria
    • Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Granada
    • Sevilla
  • [ENGLISH]
    • News
    • Show Reviews
    • Interviews
    • Special Reports
    • Flamenco Shows in MadridNew
      • Cardamomo Flamenco Madrid
      • Tablao 1911
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Corral de la Moreria
      • Café Ziryab
    • Flamenco Shows in Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Special Festival de JerezNew
    • Flamenco fashion
    • More flamenco
    • Opinion
    • My Flamenco Year
  • Publicidad
  • –
No Result
View All Result
  • REVISTA
    • Noticias de Flamenco
    • Reseñas
    • Entrevistas
    • Especiales
    • Festival de Jerez
    • Opinión
    • De tablao en tablao
    • Moda flamenca
    • Más flamenco
  • AGENDA
    • Flamenco en Madrid
    • Flamenco en Barcelona
    • Flamenco en Andalucía
      • Flamenco en Sevilla
      • Flamenco en Jerez & Cádiz
      • Flamenco en Málaga
      • Flamenco en Córdoba
      • Flamenco en Jaén
      • Flamenco en Huelva
      • Flamenco en Almería
      • Flamenco en Granada
    • Flamenco en España (resto)
      • Flamenco en Aragón
      • Flamenco en Asturias
      • Flamenco en Baleares
      • Flamenco en Canarias
      • Flamenco en Cantabria
      • Flamenco en Castilla la Mancha
      • Flamenco en Castilla-León
      • Flamenco en Ceuta / Melilla
      • Flamenco en Extremadura
      • Flamenco en Galicia
      • Flamenco en La Rioja (Logroño)
      • Flamenco en Murcia
      • Flamenco en Pamplona
      • Flamenco en el País Vasco
      • Flamenco en Valencia
    • Flamenco en Europa
      • Flamenco en Francia
      • Flamenco en Alemania
      • Flamenco en Países Bajos & Bélgica
      • Flamenco en Italia
      • Flamenco en Reino Unido
      • Flamenco en Portugal
      • Flamenco en Suiza
      • Flamenco en Resto de Europa
    • Flamenco en América
      • Flamenco en Canadá
      • Flamenco en Estados Unidos
      • Flamencos en México / Centro América
      • Flamenco en América del Sur
    • Flamenco en el Mundo
      • Flamenco en África
      • Flamenco en Australia
      • Flamenco en Japón & Asia
    • Flamencos EN GIRANew
  • CURSOS
    • Cursos Flamenco online
    • Calendario Cursos de Flamenco (general)
    • Cursos Flamenco en Sevilla
    • Cursos de Flamenco en Jerez & Cádiz
    • Cursos Flamenco en Madrid
    • Cursos flamenco en Barcelona
    • Cursos Flamenco en Málaga
  • ARTISTAS
    • Cantaores & cantaoras
    • Guitarristas
    • Bailaores & bailaoras
    • Otros/Grupos
    • Compañias
    • Espectáculos
    • Management
  • MEDIA
    • Twitch – Flamenco live
    • Fotografías
    • Videos
  • GUÍA DE FLAMENCO
    • Escuelas y estudios de Flamenco
    • Tablaos flamencos
    • Teatros, Salas de Concierto
    • Peñas de Flamenco
    • Bares Flamencos, restaurantes
    • Moda Flamenca, complementos
    • Tiendas de Flamenco
    • Guitarrerias, luthiers
  • CATÁLOGO
    • Cds de flamenco
    • Libros de flamenco
    • Dvds de flamenco
    • Vinilos de Flamenco
  • Tablaos
    • Noticias
    • Madrid
      • Donde ver buen flamenco
      • Cardamomo
      • Tablao Flamenco 1911
      • Tablao flamenco La Carmela
      • Tablao Las Carboneras
      • Tablao de la Villa
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Café Ziryab
      • Corral de la Moreria
    • Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Granada
    • Sevilla
  • [ENGLISH]
    • News
    • Show Reviews
    • Interviews
    • Special Reports
    • Flamenco Shows in MadridNew
      • Cardamomo Flamenco Madrid
      • Tablao 1911
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Corral de la Moreria
      • Café Ziryab
    • Flamenco Shows in Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Special Festival de JerezNew
    • Flamenco fashion
    • More flamenco
    • Opinion
    • My Flamenco Year
  • Publicidad
  • –
No Result
View All Result
Revista DeFlamenco.com
No Result
View All Result
Home Revista Especiales

Manuel Torre’s campanilleros: flash of genius or blunder?

by DeFlamenco
24 12 2004
in Especiales, Flamenco Specials
Manuel Torre’s campanilleros: flash of genius or blunder?
Comparte en FacebookCanal TelegramComparte en Twitter

Over the years one of the most controversial historic recordings among flamenco-followers has always been that of Manuel Torre’s stylized version of campanilleros with the accompaniment of Miguel Borrull, even though the form as such has little importance in the flamenco landscape. Seventy years after the legendary singer’s death, the debate still comes up around Christmas-time.

Tablao Flamenco 1911 Tablao Flamenco 1911

Not
for a single moment have I ever doubted that Manuel Torre was the
extraordinary singer old-timers who heard him live assure us he
was, and many of his recordings give a glimpse of that greatness.
Likewise, I feel certain Miguel Borrull junior was one of the best
guitarists of his era, and the proof lies in his many recordings
accompanying the best singers, in particular, Torre himself. However…this
Campanilleros recording of both artists is always problematic and
invariably sets off the musical debate.

Torre sings a near replica of the traditional folk versión
of campanilleros although it is inevitably tinged with a much more
flamenco sound as one would expect from such a singer. The sung
melody is in the tone of farruca (A minor with brief moments in
C major and D minor), but the problem is Borrull is playing standard
flamenco chords as used for siguiriya, what flamenco guitarists
call “por medio”. Only those flashes in C major indicate
that singer and guitarist are involved in a joint venture.

Inevitably tinged with a much more
flamenco sound as one would expect from such a singer

But the strange thing is, many flamenco fans don’t notice
the incongruent guitar accompaniment. Others, far fewer, doggedly
defend the faux pas as a mark of “genius” on the part
of both guitarist and singer. Logic would seem to indicate that
had this been the case, the recording would have been imitated over
the years and it would be everyone’s goal to achieve the most
faithful reproduction. Some of flamenco’s greatest singers,
Caracol and Agujeta just to name a couple, have recorded exact replicas
of Torre’s version, but no guitarist to date has ever used
Borrull’s accompaniment, opting instead for what musically
and traditionally has always been used, that is, standard minor
key.

Obviously dissonance plays an important role in music, and flamenco
isn’t going to be any different. But at what point does dissonance
cease to be dissonance and become a simple blunder? Norberto Torres,
musicologist specialized in flamenco as well as practicing guitarist,
in one of his published conferences, has the following to say about
this strange recording and the fact that Borrull accompanies a minor
key melody with “por medio” chords: “You can imagine
the outcome: the resulting music is unlistenable”.

One simple maxim might be “anything that sounds bad is wrong”
but….what if it doesn’t sound bad to someone? We all know
there are rules and guidelines about musical composition, just as
there are rules of grammar that tell us how to use a language. And
yet, we’ve all seen how a given writer might, by virtue of
sheer talent or intuition, disregard those grammatical conventions.
Should we not expect the same thing to occur in music? Well, “yes
and no” as they say…and it would take an expert in composition
and music theory to tell us if there are limits, and what they are.
If there aren’t any, who’s to prevent a guitarist from
accompanying a taranta with soleá chords, or siguiriyas por
tangos? Would we be willing to accept that?

At what point does dissonance cease
to be dissonance and become a simple blunder?

Apparently a direct descendant of Borrull’s commented that
according to a family anecdote that recording was made after a long
night of flamenco partying, nothing unusual for the times, and the
guitarist was ‘feeling no pain’ so to speak. Most likely
due to the difficulty of making a recording in those days, the work
was allowed stand as it has reached us in modern times. This may
or may not be true, we’ll never know. The purely musical question
remains, and yet…

Within the triad of flamenco elements, cante, dance and guitar,
it’s generally (and logically) the guitarists who know the
most about music, chords and progressions. Therefore it seems reasonable
to accept the opinion of guitarists as the most reliable in this
case, assuming anyone is sufficiently interested to continue digging…

What would Paco de Lucía have to say? Or Moraíto,
Cepero, etc., etc…if they were asked to judge the Torre-Borrull
campanilleros? In historical terms, it’s neither here nor
there, the recording is there for posterity and nothing can add
to or subtract from those two giants regardless of whether the accompaniment
were to be retroactively judged as a flash or genius, or a blunder.

At least that’s how I see it….

Arzapúa

 

 

 

More information:
Campanilleros
(rhythm of the month)

“Torre”
(A tribute on the 70th anniversary of his death)

Manuel Torre
'La leyenda del cante 1909-1930'

Grabaciones Discos Pizarra. Año 1930



Descubre más desde Revista DeFlamenco.com

Suscríbete y recibe las últimas entradas en tu correo electrónico.

Previous Post

Carmen de la Jara & Generación Tango – Gardel & Piazzolla, inmortales.

Next Post

A la Puerta de un Rico Avariento: ¿error o acierto genial?

Related Posts

Nascencia - BECM
Noticias

El Ballet Español de la Comunidad de Madrid estrena ‘Nascencia’ en el Festival Clásicos en Alcalá

Novedades

‘UnYdos’, Jesús Carmona y cía en Flamenco Festival Londres

Fotografías

‘Paraíso perdido’, del violagambista Fahmi Alqhai y la bailaora Patricia Guerrero 

Next Post
Lola Fernández -  Music Theory. Rhythm

Lola Fernández - Music Theory. Rhythm, Harmony, Melody, Form

Please login to join discussion
Alba Heredia & Ricardo Fernández del Moral - Flamenco Real
Festival Guitarra Córdoba
Villanos del Flamenco
Bierzo al toque 2026
Desvarío Flamenco 2026
AIEnRuta Flamencos 2026
Tablao Flamenco 1911 - Madrid
Cardamomo - Tablao Flamenco Madrid
Tablao flamenco La Carmela - Madrid
Tablao las Carboneras - Madrid
Tablao de la Villa - Madrid
Centro Cultural Flamenco de Madrid
Tablao Flamenco Cordobes - Barcelona
El Duende, tablao flamenco Barcelona by Cordobes
Las Tablas Flamenco Madrid

Más vistos

  • Cabildo de Archidona

    El Cabildo Flamenco de Archidona celebra su novena edición con Kiko Veneno, Kiki Morente y Gualberto entre sus protagonistas

    478 shares
    Share 191 Tweet 120
  • Rafael de Córdoba

    2268 shares
    Share 908 Tweet 567
  • Madrid estrena “Villanos del Flamenco”, un nuevo ciclo que mira al futuro del género desde la raíz

    662 shares
    Share 265 Tweet 166
  • El Ballet Español de la Comunidad de Madrid estrena ‘Nascencia’ en el Festival Clásicos en Alcalá

    423 shares
    Share 169 Tweet 106
  • Fallece en El Puerto de Santa María el guitarrista jerezano Miguel Salado a los 44 años

    699 shares
    Share 280 Tweet 175
cds de flamenco

Alicia Morales recupera el legado de El Mochuelo en su tercer álbum de cante jondo

Hay trabajos discográficos que no aspiran a la novedad sino a la recuperación: traer al presente lo que el tiempo ...

Ibérica - Chico Pérez & Sergio de Lope
cds de flamenco

«Ibérica» – Chico Pérez & Sergio de Lope

Ibérica es el nuevo disco del pianista Chico Pérez y del flautista y saxofonista Sergio de Lope, dos artistas que ...

Tirititando de frío de Lucía Ramos Aísa
libros de flamenco

«Tirititando de frío» Lucía Ramós Aísa (libro)

Una aproximación al flamenco de Lucía Ramos Aísa La periodista Lucía Ramos Aísa narra sus vivencias en el flamenco a ...

Álvaro Martinente - Sonidos de mi guitarra
cds de flamenco

Álvaro Martinete – Sonido de mi guitarra CD

Álvaro Martinete nace a la música en una tierra que por sí sola es música. Una música que envuelve a ...

Estrella de Manuela - Cantes de otros tiempos CD
cds de flamenco

Estrella de Manuela «Cantes de otros tiempos» – CD

Juventud, divino tesoro. Con apenas diecinueve años y tres discos en el mercado, la aventura de Estrella de Manuela no ...

Nuestro Twitter - Síguenos

Recomendamos

Villanos del Flamenco
Sáb, 20 Jun 2026 - Dom, 12 Jul 2026

Villanos del Flamenco

Sáb, 27 Jun 2026

TOMATITO – Villanos del Flamenco

Mont de Marsan - Festival de arte flamenco
Mar, 30 Jun 2026 - Sáb, 04 Jul 2026

Festival Arte Flamenco de Mont-de-Marsan

Jue, 02 Jul 2026

JESÚS CARMONA «BAILE DE BESTIAS» Villanos del Flamenco

¡No hay eventos!
Facebook Twitter Pinterest Instagram Youtube Twitch Telegram

Aviso Legal / Política de Privacidad / Uso de Cookies
Condiciones de Uso y Normas de Publicación de Anuncios Clasificados

¡Atención! SUSCRIPCIÓN COMPLETA a través de Wordpress.com
Introduce tu correo electrónico y recibirás un email por cada entrada que publiquemos.


Newsletter (envío boletín mensual con Mailchimp)


¿Quiénes somos?
Soporte, publicidad y patrocinio

Mi Cuenta

© 2024 Deflamenco.com - ADN Flamenco Web Services S.L.

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In
No Result
View All Result
  • REVISTA
    • Noticias de Flamenco
    • Reseñas
    • Entrevistas
    • Especiales
    • Festival de Jerez
    • Opinión
    • De tablao en tablao
    • Moda flamenca
    • Más flamenco
  • AGENDA
    • Flamenco en Madrid
    • Flamenco en Barcelona
    • Flamenco en Andalucía
      • Flamenco en Sevilla
      • Flamenco en Jerez & Cádiz
      • Flamenco en Málaga
      • Flamenco en Córdoba
      • Flamenco en Jaén
      • Flamenco en Huelva
      • Flamenco en Almería
      • Flamenco en Granada
    • Flamenco en España (resto)
      • Flamenco en Aragón
      • Flamenco en Asturias
      • Flamenco en Baleares
      • Flamenco en Canarias
      • Flamenco en Cantabria
      • Flamenco en Castilla la Mancha
      • Flamenco en Castilla-León
      • Flamenco en Ceuta / Melilla
      • Flamenco en Extremadura
      • Flamenco en Galicia
      • Flamenco en La Rioja (Logroño)
      • Flamenco en Murcia
      • Flamenco en Pamplona
      • Flamenco en el País Vasco
      • Flamenco en Valencia
    • Flamenco en Europa
      • Flamenco en Francia
      • Flamenco en Alemania
      • Flamenco en Países Bajos & Bélgica
      • Flamenco en Italia
      • Flamenco en Reino Unido
      • Flamenco en Portugal
      • Flamenco en Suiza
      • Flamenco en Resto de Europa
    • Flamenco en América
      • Flamenco en Canadá
      • Flamenco en Estados Unidos
      • Flamencos en México / Centro América
      • Flamenco en América del Sur
    • Flamenco en el Mundo
      • Flamenco en África
      • Flamenco en Australia
      • Flamenco en Japón & Asia
    • Flamencos EN GIRA
  • CURSOS
    • Cursos Flamenco online
    • Calendario Cursos de Flamenco (general)
    • Cursos Flamenco en Sevilla
    • Cursos de Flamenco en Jerez & Cádiz
    • Cursos Flamenco en Madrid
    • Cursos flamenco en Barcelona
    • Cursos Flamenco en Málaga
  • ARTISTAS
    • Cantaores & cantaoras
    • Guitarristas
    • Bailaores & bailaoras
    • Otros/Grupos
    • Compañias
    • Espectáculos
    • Management
  • MEDIA
    • Twitch – Flamenco live
    • Fotografías
    • Videos
  • GUÍA DE FLAMENCO
    • Escuelas y estudios de Flamenco
    • Tablaos flamencos
    • Teatros, Salas de Concierto
    • Peñas de Flamenco
    • Bares Flamencos, restaurantes
    • Moda Flamenca, complementos
    • Tiendas de Flamenco
    • Guitarrerias, luthiers
  • CATÁLOGO
    • Cds de flamenco
    • Libros de flamenco
    • Dvds de flamenco
    • Vinilos de Flamenco
  • Tablaos
    • Noticias
    • Madrid
      • Donde ver buen flamenco
      • Cardamomo
      • Tablao Flamenco 1911
      • Tablao flamenco La Carmela
      • Tablao Las Carboneras
      • Tablao de la Villa
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Café Ziryab
      • Corral de la Moreria
    • Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Granada
    • Sevilla
  • [ENGLISH]
    • News
    • Show Reviews
    • Interviews
    • Special Reports
    • Flamenco Shows in Madrid
      • Cardamomo Flamenco Madrid
      • Tablao 1911
      • Las Tablas Flamenco Madrid
      • Centro Cultural Flamenco de Madrid
      • Corral de la Moreria
      • Café Ziryab
    • Flamenco Shows in Barcelona
      • Tablao Flamenco Cordobes
      • El Duende by Tablao Cordobes
    • Special Festival de Jerez
    • Flamenco fashion
    • More flamenco
    • Opinion
    • My Flamenco Year
  • Publicidad
  • –

© 2024 Deflamenco.com - ADN Flamenco Web Services S.L.

Utilizamos cookies para asegurar que damos la mejor experiencia al usuario y obtener estadísticas en nuestro sitio web. Si continúa utilizando este sitio asumiremos que está de acuerdo. Más info: